Drie miljoen werkende vrouwen in Nederland kampen regelmatig met hormonale klachten. Van pijnlijke menstruatie tot concentratieproblemen door de peri-menopauze. En toch verbergt ruim een derde van hen dit op het werk gewoon. Ze zeggen niks, bijten op de tanden en hopen dat het niemand opvalt. Onderzoek van TNO en CBS uit 2025 maakt dit pijnlijk zichtbaar, en de uitkomsten zijn ongemakkelijk.
Wat de cijfers laten zien
80% van alle werkende vrouwen heeft last van hormonale klachten, regelmatig of soms. Dat zijn 3,2 miljoen mensen. Van die groep verbergt 35% de klachten actief op het werk. Ter vergelijking: bij andere gezondheidsklachten doet 24% dat. Het verschil zit niet in de ernst van de klachten, maar in het gevoel dat hormonale gezondheid iets is waar je niet over praat. Alsof het zwak is, of ongepast, of simpelweg een "vrouwenkwestie".
67% van de vrouwen met hormonale klachten werkt gewoon door terwijl ze zich eigenlijk te ziek voelen om goed te functioneren. Bij mensen met andere gezondheidsproblemen is dat 43%. Die kloof is niet gering, en ze heeft gevolgen: voor je gezondheid op de lange termijn, voor je productiviteit, en uiteindelijk voor je loopbaan.
Waarom zo veel vrouwen zwijgen
De reden is niet moeilijk te raden. Hormonale klachten hangen samen met menstruatie, zwangerschap en de overgang. Onderwerpen die in veel werkomgevingen nog ongemakkelijk zijn. Er bestaat een onuitgesproken norm dat je die dingen buiten de deur laat.
Wat het onderzoek extra onthullend maakt: ruim 80% van alle werknemers, mannen en vrouwen, vindt dat hormonale klachten bespreekbaar moeten zijn op het werk. Maar tegelijkertijd denkt men dat slechts 60% van de collega's er hetzelfde over denkt. Mensen overschatten het taboe bij anderen. Daardoor neemt niemand het initiatief, en het blijft in stand.
Vrouwen zijn ook voorzichtiger dan je zou denken: 41% zegt selectief te zijn in wie ze het vertellen. Dat betekent dat zelfs als vrouwen erover praten, ze dat alleen doen met een handvol vertrouwde mensen, niet met hun leidinggevende of HR.
Welke klachten gaat het om
Het gaat lang niet alleen om menstruatiepijn. Hormonale klachten lopen uiteen van:
- Ernstige menstruatiepijn en heftige PMS
- Stemmingswisselingen en prikkelbaarheid
- Concentratieproblemen en vergeetachtigheid
- Aanhoudende vermoeidheid en slaapproblemen
- Opvliegers en nachtzweten bij de overgang
Vooral de peri-menopauze verrast veel vrouwen. Klachten beginnen soms al rond de 40, terwijl de meeste vrouwen denken dat de overgang pas later speelt. 84% van de vrouwen in deze fase merkt dat het invloed heeft op concentratie en prestaties op het werk. 34% heeft zich weleens ziekgemeld door overgangsklachten. 17% kreeg er een burn-out door, in combinatie met de druk van het werk.
2 op de 10 vrouwen stopt er tijdelijk of structureel mee te werken. Niet omdat ze niet willen, maar omdat ze niet de ruimte krijgen om te herstellen. Als je wilt begrijpen hoe hormonen je dagelijks functioneren beinvloeden, is het artikel over cycle syncing en hoe je leven kunt afstemmen op je cyclus een goed vertrekpunt.
Wat je van je werkgever mag verwachten
De Sociaal-Economische Raad heeft het thema vorig jaar op de agenda gezet. Werkgevers kunnen op verschillende manieren bijdragen:
- Open gesprekken mogelijk maken, startend bij leidinggevenden
- Flexibele werktijden of thuiswerkmogelijkheden aanbieden voor vrouwen met klachten
- Bewustzijn vergroten, ook bij mannelijke collega's en HR
- Een vertrouwenspersoon aanwijzen waar medewerkers terechtkunnen
Veel werkgevers doen dit nog niet. Maar de vraag ernaar mag je stellen. De SER heeft hiervoor concrete handvatten gepubliceerd die ook handig zijn om door te sturen naar je leidinggevende.
Hoe je het gesprek begint
Begin klein. Je hoeft niet meteen alles uit te leggen. Het kan ook simpelweg zijn: "Ik heb een paar dagen per maand meer last van vermoeidheid, zou ik dan iets flexibeler kunnen werken?" Je leidinggevende heeft ook baat bij eerlijkheid. Doorwerken terwijl je nauwelijks functioneert helpt niemand.
Speelt stress of vermoeidheid een grote rol naast je hormonale klachten? Dan wil je misschien ook weten hoe je jezelf iets meer rust kunt geven. Lees daarvoor vijf kruidenremedies die helpen bij ontspanning en rust.
Het taboe doorbreken begint bij jou
Op 29 januari 2026 vond de eerste nationale Zwijgverzuim-dag plaats in Utrecht, volledig gewijd aan menopauze op de werkvloer. Het feit dat zoiets bestaat, zegt genoeg. Het gesprek is niet langer voorbehouden aan activisten of beleidsmakers.
Maar het doorsijpelen naar jouw werkvloer hangt af van mensen die eerlijk durven te zijn over hoe het met ze gaat. Je hoeft niet alles te delen. Maar je hoeft ook niet te doen alsof er niets aan de hand is. Uit het TNO/CBS-onderzoek blijkt dat de meeste werknemers, ook jouw collega's, willen dat dit bespreekbaar wordt. Ze wachten alleen op iemand die de eerste stap zet.